خیابان جمهوری

خیابان جمهوری اسلامی (نادر) از خیابان های قدیمی و تاریخی شهر ساری است که برج ساعت در یک سوی آن و میدان ابن شهرآشوب ساروی ( دروازه بابل ) در دیگر سوی آن قرار دارد ، بسیاری از مکان های قدیمی و بسیاری از کاروانسراها در آن استقرار دارند.
این خیابان به خیابان های مهمی همچون مدرس، انقلاب، رازی، فردوسی و همچنین ملت متصل گردیده است.
بناهای تاریخی فراوانی از جمله کاروانسرای تبریزی، کاروانساری شفیعی، کاروانسرای کجوری ، کاروانسرای خیرالدین ، کاروانسرای گل آقا احمدی ، کاروانسرای مصطفویان ، برج سلطان زین العابدین ، عمارت سردار جلیل و ... در این خیابان واقع گردیده است.
آستانه امامزاده یحیی از فرزندان امام موسی کاظم(ع) نیز از بناهای تاریخی و مذهبی است که در خیابان جمهوری اسلامی قرار دارد و در طول سال محور برنامه های مذهبی ، اعیاد و عزاداری ها است.
آب انبار میر مشهد ، کوچه بهرام اتر از محلات قدیمی شهر است که از انشعابات این خیابان قدیمی است. کاروانسرای حضرت در سمت چپ ابتدای کوچه ی بهرام اتر قرار دارد که در درب ورودی آن اسب نعل می کردند. این کاروانسرا تنها کاروانسرای درون شهری ثبت شده مازندران در فهرست آثار ملی است.
حسینیه این محله، مدرسه و محل تدریس آقا سید محمد خاور بود. بعد از فوت ایشان، فرزندان او که در کسوت روحانیت بودند، بخشی از این مدرسه را برای تکیه اختصاص دادند و هم اکنون این تکیه به نام محله خود یعنی بهرام اتر شهرت دارد.
کوچه 13 پیچ از کوچه های کهن این خیابان است که عرض آن کمتر از دو متر است و محلات بهرام اتر و امامزاده یحیی را به هم متصل می کند . در واقع نخستین محله واقعی شهرنشینی در مازندران است و قدمت شهر نشینی در آن به بیش از 650 سال پیش باز می گردد.
با توجه به وجود بعضی از خانه های وقفی در این محدوده می توان گفت پیشینه ی خانه های مسکونی، این منطقه به ابتدای قاجاریه می رسد.
بازار چهار سوق که منشعبی از این خیابان است ، در زمان گذشته در مسیر دو دروازه ی اصلی بابل( بارفروش ) و گرگان یعنی میدان ساعت و خیابان جمهوری (نادر) کنونی واقع شده که تمرکز بیشتر کاروانسراها در این ناحیه و محله ی معروف بهرام اتر بوده است . این بازار به طور مشخص از چندین راسته با نام های زرگران ، بزازان و کفش فروشان و میوه فروشان تشکیل شده است که دو راسته ی میوه فروشی در بازار را دارا می باشد اما راسته ای که در بازار دولت است قبلا ماهی فروشی بوده که به ناحیه ای دیگر منتقل شده است.
قدمت و سال تاسیس این بازار با توجه به پژوهش های انجام شده نامعلوم و همین طور دلیل نام گذاری آن نیز نامعلوم است.
تعدادی کاروانسرا ، مسجدجامع و ژاندارمری در آن بوده که تنها مسجدجامع باقی مانده است.
بازار رجایی در ابتدا کاروانسرا بوده سپس پادگانی (ژاندارمری) را در آن ساختند که در زمان کنونی اثری از آن باقی نمانده است.
اکنون خیابان جمهوری اسلامی شهر ساری بواسطه بافت فشرده ای از بازار مرکز تجاری این شهر بشمار می رود که مشاغل سنتی در کنار مشاغل جدید مانند خدمات موبایل ، این خیابان را به منطقه ای برای رفع نیازهای عمومی همگان تبدیل کرده است.
حوزه علمیه مرحوم آیت الله صالحی در این خیابان قرار دارد.